Analizując warunki, jakie zostały określone w przepisach prawa w zakresie tego, czy danemu beneficjentowi płatności PROW przyznawanych przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, można odmówić przyznania pomocy czy też nie należy zwrócić uwagę na następujące kwestie.
W pierwszej kolejności należy wskazać, iż zgodnie z treścią art. 4 ust. 3 rozporządzenia Rady (WE, EURATOM) nr 2988/2005 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich, działania skierowane na pozyskanie korzyści w sposób sprzeczny z odpowiednimi celami prawa wspólnotowego mającymi zastosowanie w danym przypadku poprzez sztuczne stworzenie warunków w celu uzyskania tej korzyści, prowadzą do nieprzyznania lub wycofania korzyści.
Zgodnie z treścią art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji nr 65/2011, nie dokonuje się żadnych płatności na rzecz beneficjentów, w odniesieniu, do których ustalono, że sztucznie stworzyli warunki wymagane do otrzymania takich płatności, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami danego systemu wsparcia.
Jak wynika przy tym z orzecznictwa Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości UE, tj.:
- wyroku ETSUE z dnia 14 grudnia 2000 r. w sprawie C-110/99 (Emsland-Stärke), ETSUE – do stworzenia sztucznych warunków do uzyskania płatności koniecznym jest wystąpienie elementu subiektywnego, tj. woli uzyskania korzyści wynikającej z uregulowań unijnych poprzez sztuczne stworzenie wymaganych dla jej uzyskania przesłanek oraz elementu obiektywnego, tj. wystąpienia obiektywnych okoliczności, z których wynika, że pomimo formalnego poszanowania prawa cel przepisów nie został osiągnięty.
- wyroku ETSUE z dnia 21 lutego 2006 r. w sprawie C-255/02 (DutiesTribunal London) – zakaz nadużyć jest bezprzedmiotowy wówczas, gdy dane transakcje mogą mieć inne uzasadnienie aniżeli tylko osiągnięcie korzyści podatkowych (podobnie w wyroku z dnia 21 lipca 2005 r. sygn. C-515/03 EichsfelderSchlachtbetrieb, w którym dodatkowo Trybunał jednoznacznie wskazał, że to na organach krajowych spoczywa ciężar sprawdzenia, czy zostały spełnione przesłanki wystąpienia praktyki stanowiącej nadużycie).
- wyroku ETSUE z dnia 12 września 2013 r. w sprawie C-434/12 Słynczewa Siła EOOD przeciwko Izpylnitelen direktor ns Dyrżawenfond „Zemedelie”- Razplasztatelnaagencija – o zarzucie w zakresie stworzenia sztucznych warunków gospodarowania możemy mówić przy kolektywnym zaistnieniu obu komponentów zarzutu, tj. elementu obiektywnego i elementu subiektywnego.
Mając powyższe na uwadze należy mieć na uwadze analizę tego, czy:
- istnieją powiązania, które miałyby wskazywać na istnienie sztucznych warunków gospodarowania.
- istnieje zamiar uzyskania korzyści sprzecznych z systemami wsparcia.
- strona prowadziła efektywne gospodarstwo rolne, na które to dany rolnik ponosił koszty i z którego to rolnik uzyskiwał plony.
- czy tak prowadzona działalność rolnicza jest zgodna z celami wsparcia.
Patrycja G. Bartosz – Burdiak
Radca prawny
